Dünyanın en uzak adasında keşfedildi… Gizemli tabletler ne anlatıyor?

Büyük Okyanus’un güney doğusunda bulunan ve tabi olduğu ülke olan Şili’nin 3 bin 800 kilometre açıklarında yer alan Paskalya Adası, dünyadaki karadan en uzak adalardan biri. Çoğunlukla Moai adı verilen dev kafa şeklindeki anıtlarla tanınıyor. Adanın yerel halkı, Rapa Nui olarak adlandırılıyor.

Rapa Nui kültürü ne yazık ki adaya ilk kez 1720’lerde gelen Avrupalılar tarafından gerçekleştirilen baskınlar ve onların taşıdığı salgın hastalıklar nedeniyle 18. yüzyılın sonunda çoğunlukla yok oldu. Bugün, bu dili konuşan yalnızca bin kişi yaşıyor. Bu nedenle, Rapa Nui halkının ahşap parçalar üzerine kazıdığı Rongorongo tabletleri bir türlü çözülemiyor.

Doğa bilimleri dergisi Scientific Reports’ta yayınlanan güncel bir araştırma ilginç bir şekilde; metinlerin, “adada hiç yetişmemiş ağaçlardan elde edilen bir ahşap üzerine kazındığını” belirtiyor. 

Antik nesneleri, radyokarbon yöntemiyle tarihlendiren araştırmacılar, en eski tabletlerin, Avrupalıların gelişinden öncesine ait olduğunu keşfetti. Yazının ise yerliler tarafından icat edildiği ve “hiçbir yabancı yazı sisteminden” etkilenmediği belirtildi.

Rongorongo yazısı olarak bilinen gravürler, ilk kez 1864 yılında yabancılar tarafından fark edildi ve ardından hepsi ya yok edildi ya da yurt dışına gönderildi. Bugün yazının sadece 27 örneğinin var olduğu biliniyor, ancak hiçbiri Paskalya Adası‘nda bulunmuyor. 

Paskalya Adası

Yazıları tanımlayan bir çalışmada, “mevcut metinlerin nispeten uzun olduğu ve ‘glif’ olarak adlandırılan resimsel işaretlerle yazıldığı” belirtiliyor.

ÖZGÜN BİR YAZI ÖRNEĞİ

Rongorongo işaretlerinin şekilleri; insan duruşları ve vücut parçaları, hayvanlar, bitkiler, aletler, gök cisimleri gibi çeşitli görüntüleri temsil ediyor. 

Bu yazı biçiminin ne zaman ve nasıl ortaya çıktığını söylemek zor olsa da araştırmacılar, “resimsel gliflerin bilinen herhangi bir yazıya benzemediğini” kanısında.

Araştırmacılar, “Rongorongo yazısı ile en yakın paralellikleri, adada bulunan antik kaya oyma sanatı motiflerinde de görebiliyoruz” dedi. 

Böyle bir gözlem, Rongorongo yazısının; Mezopotamya, Mısır, Çin ve Mezoamerika’da olduğu gibi tamamen bağımsız olarak icat edilen birkaç yazı örneğinden biri olduğunu ortaya koyuyor.

Rongorongo tabletleri 

NE ZAMAN YAZILDILAR?

Şu ana kadar, tarihlendirilebilen sadece iki tabletin, yabancılarla temasın çoktan kurulduğu 19. yüzyılın ilk yarısında kesilen ağaçlardan yapıldığı tespit edilmişti. 

Araştırmacılar, daha fazla araştırma yapmak için, 1869 yılında misyonerler tarafından adadan çıkarılan ve şu anda İtalya’nın Roma kentinde bulunan dört Rongorongo tabletini daha radyokarbonla tarihlendirdi.

Sonuçlar, oymalardan üçünün 19. yüzyılda kesilen ağaçlardan elde edilen ahşap üzerine yapıldığını, dördüncüsünün ise birkaç yüz yıl önce, 1493 ile 1509 yılları arasında kesildiğini gösterdi. Dolayısıyla tabletin, yabancıların adaya gelişinden en az 200 yıl öncesine ait olduğu ve Rongorongo yazısının, gerçekten de tamamen izole bir şekilde geliştirilmiş olduğu ortaya çıktı.

AHŞAP PARÇASININ KAYNAĞI

Ahşap tabletin, Paskalya Adası’nda yetişmeyen bir ağaçtan imal edildiğini yukarıda belirtmiştik. Söz konusu ahşabın türünün de Güney Afrika’nın ulusal ağacı olan “Podocarpus Latifolia” olduğu tespit edildi.

Podocarpus Latifolia ağacı

Araştırmacılara göre bu ağaç, “Orta Çağ’dan itibaren gemi direği yapımında kullanılıyordu” ve bu nedenle Paskalya Adası’na batık bir Avrupa gemisinden sürüklenen bir odun olarak gelmiş olabilir.

Araştırmacılar, konuya ilişkin makalelerinde ayrıca şu görüşleri savundu:

“Tabletin yaşı, yerel halkın dış etkenlerin etkisi olmadan bir yazı sistemi icat ettiğini gösteriyorsa, Rongorongo, insanlık tarihindeki birkaç bağımsız yazı icadından birini temsil ediyor demektir. Bu keşif, Rapa Nui halkının kültürel gelişimine ve tarihsel anlatısına bir katman daha ekleyebilir…”

RADYOKARBON YÖNTEMİ NEDİR?

Radyokarbon tarihleme yöntemi, organik bir materyalin yaşını belirlemek için kullanılan bilimsel tekniktir. Genellikle arkeoloji, antropoloji ve jeoloji gibi disiplinlerde kullanılır.

Arkeolojik veya antropolojik numunelerin tarihlenmesi için, örneğin içindeki organik materyalden bir örnek alınır. Bu örnek, genellikle karbon bazlı olmalıdır. Örneğin, odun, kemik, kömür gibi organik kalıntılar sıklıkla kullanılır.

Numunenin içindeki karbon-14 izotopunun oranı, ölüm anındaki karbon-14 oranı ve bilinen karbon-14 yarı ömrü kullanılarak yaş hesaplanır. Bu, numunenin yaklaşık yaşı hakkında bilgi verir. 

Ancak, bu yöntem belirli sınırlamalara sahiptir ve doğru sonuçlar için dikkatlice kalibre edilmelidir.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

bahsegel giriş
casibom giriş
betvole
casibom
bets10
casinomaxi
casinomaxi
casinoper
cratosslot
dinamobet
dumanbet
grandpashabet
betvole
casibom
bets10
casinomaxi
casinomaxi
casinoper
cratosslot
dinamobet
dumanbet
grandpashabet
superbetin
sekabet giriş
setrabet giriş
supertotobet giriş
tarafbet giriş
tipobet giriş
tulipbet giriş
tümbet giriş
vdcasino giriş
winxbet giriş
betpark
betroad
bets10
bettilt
betvole
casibom
casinomaxi
casinoper
dinamobet
grandpashabet
goldenbahis
holiganbet
hovardabet
imajbet
interbahis
jojobet
asyabahis
bahigo
limanbet
makrobet
mariobet
meritking
mobilbahis
mostbet
cratosslot
sekabet
dinamobet
bahigo
perabet
ngsbahis
onwin
bahiscom
paribahis
belugabahis
tipobet
bahigo
onwin
bahigo
betcup
matbet
mariobet
mariobet
limanbet
dinamobet
1xbet
nakitbahis
ngsbahis
bahigo
onwin
paribahis
perabet
piabet
pinup
pulibet
redwin
sahabet
bahigo
perabet
ngsbahis
onwin
bahiscom
paribahis
belugabahis
tipobet
piabet
pulibet
sahabet
setrabet
slotbar
superbahis
timebet
tipobet
tumbet
vdcasino
vevobahis
bahiscom
casibom giriş
lidyabet giriş
lidyabet
jojobet
betmarlo giriş
marsbahis giriş
betcup giriş
bets10
Asyabahis
betmoon
betnano
rexbet
rokubet
romabet
sahabet
savoybet
sekabet
setrabet
superbet
tarafbet
tipobet
tulipbet
tumbet
winxbet
neyine
noktabet
norabahis
oleybet
onbahis
onwin
orisbet
padisahbet
palacebet
paribahis
parmabet
perabet
piabet
pinup
pokerbeta
polobet
pusulabet
redwin
kralbet
ligobet
mariobet
limanbet
limanbet
matadorbet
matbet
meritking
milanobet
milosbet
mostbet
mrbahis
nakitbahis
extrabet
gobahis
gorabet
hilbet
ikimisli
Abdulla62630105
jetbahis
jojobet
klasbahis
betpark
betpas
betper
interbahis
goldenbahis
betcup
slotbar
asyabahis
xslot
restbet
rexbet
rokubet
romabet
sahabet
savoybet
sekabet
setrabet
supertotobet
superbet
tipobet
tarafbet
tulipbet
tumbet
winxbet
vdcasino
maltcasino
milanobet
milosbet
mrbahis
extrabet
favoribahis
gobahis
gorabet
grandpashabet
hilbet
ikimisli
jasminbet
klasbahis
betorspin
betpark
betpas
betper
betsat
betvole
casinovale
dinamobet
dumanbet
elexbet
elitbahis
betebet
betexper
betine
bet
betkolik
betkom
betlike
betmatik
betnis
betonred
bahisal
bahiscom
bahsegel
baymavi
baywin
1xbet/a>
7slot
akcabet
aresbet
asyabahis
bahigo
bahis1000
vevobahis
kingbetting
anadolucasino/a>
goldenbahis
betticket
betovis
casinoper
avcılar escort
esenyurt escort
bahçeşehir escort
beylikdüzü escort
bakırköy escort
halkalı escort
şirinevler escort
şişli escort
istanbul escort
esenyurt escort
avcılar escort
tarafbet
betist giriş
showbet
xslot giriş
favorislot
barn festival
pragmatic slot oyunları
radissonbet
egt oyna
betmarlo
floating dragon oyna
bonus hunt" rel="dofollow">bonus hunt">bonus hunt
aresbet
tombala oyna
wild wild riches oyna
betibom
dog house megaways
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
wild west gold oyna
markaj giriş
trwin giriş
altıncasino
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
sugar rush oyna
hiperwin
sweet bonanza oyna
diyarbet
diyarbet
mrbahis
favorislot
markaj giriş
trwin
big bass bonanza oyna
gates of olympus oyna
egt oyna
favorislot
markaj giriş
trwin
betingo
bahisbudur
casi pol
casipol giriş
casipol giriş
casipol
casipol
romabet
mrbahis
casipol şikayetvar
casipol giriş
casipol twitter
casipol şikayet
casipol
casipol güncel giriş
casipol güncel
casipol giriş
casipol girişi
Kartal Escort
pendik escort
restbet